Czy ozon jest dobry czy zły? -Odkrycie dziury ozonowej na Antarktydzie

Krótki opis

W tym zestawie trzech ćwiczeń uczniowie dowiedzą się o ozonie i jego wpływie - dobrym i złym - na życie na Ziemi. Pierwsze ćwiczenie zawiera przegląd tych skutków, przedstawia sposób pomiaru ozonu i wprowadza historię dziury ozonowej na Antarktydzie. Następnie uczniowie wykonują praktyczne ćwiczenie badające skuteczność ochrony przeciwsłonecznej. W ostatnim ćwiczeniu uczniowie wykorzystują rzeczywiste dane satelitarne do zbadania, jak zmieniało się stężenie ozonu na świecie w ciągu ostatnich kilku dekad.

Przedmiot Geografia, Nauki ścisłe, Nauki o Ziemi

Cele nauczania
  • Podsumuj wpływ ozonu w różnych częściach atmosfery na życie na Ziemi.
  • Zarys historii dziury ozonowej na Antarktydzie, w tym rola obserwacji satelitarnych w monitorowaniu jej odbudowy.
  • Powiązanie części modelu eksperymentalnego z rzeczywistą sytuacją, którą reprezentuje.
  • Ocena skuteczności metody eksperymentalnej
  • Wykonywanie czynności praktycznych zgodnie z instrukcjami i systematyczne rejestrowanie wyników.
  • Skorzystaj z aplikacji internetowej Climate from Space, aby zbadać zmiany globalnego stężenia ozonu.
  • Wybieranie kluczowych informacji z różnych źródeł w celu przedstawienia zwięzłego podsumowania niezależnych badań.
Przedział wiekowy
8 - 11 lat
Czas
około 60 minut na ćwiczenie
Zasób dostępny w:
Ćwiczenie 1: Dlaczego ozon ma znaczenie?
W tym ćwiczeniu uczniowie poznają ozon jako niewidzialny gaz, który chroni życie na Ziemi, gdy znajduje się wysoko na niebie, ale szkodzi zdrowiu ludzi, gdy znajduje się blisko powierzchni. Informacje te zostaną przedstawione w opowiadaniu czytanym przez nauczyciela. Historia przedstawia również dziurę ozonową na Antarktydzie i rolę obserwacji satelitarnych w monitorowaniu jej odbudowy. Pewni siebie czytelnicy mogą być w stanie samodzielnie przeczytać historię, być może w ramach przygotowań do lekcji. W klasie nauczyciele mogą wykorzystać materiały z powiązanej historii Climate from Space, aby uzupełnić tekst.
Ćwiczenie 2: Jak dobry jest mój filtr przeciwsłoneczny?
W tym ćwiczeniu uczniowie dokonają własnych obserwacji, badając w ramach eksperymentu ochronę przed szkodliwym promieniowaniem ultrafioletowym, jaką zapewniają filtry przeciwsłoneczne. W ćwiczeniu praktycznym koraliki wrażliwe na promieniowanie UV są wykorzystywane do badania działania ochronnego różnych rodzajów filtrów przeciwsłonecznych. Uczniowie uczą się odnosić części modelu eksperymentalnego do rzeczywistej sytuacji, którą reprezentuje i oceniać skuteczność metody eksperymentalnej

 

Sprzęt
  • 5-6 kulek wrażliwych na promieniowanie UV na grupę, najlepiej w kolorze fioletowym lub ciemnoróżowym (ten sam kolor wewnątrz grupy).
  • Szalka Petriego lub inny płaski otwarty pojemnik na grupę
  • Latarka UV (opcjonalnie dla każdej grupy)
  • Kolorowe kredki (w tym samym kolorze co koraliki), po jednej dla każdego ucznia
  • Wybór filtrów przeciwsłonecznych o różnych współczynnikach ochrony 
  • Zlewki z wodą - po jednej na grupę
  • Sharpie lub inny cienki marker permanentny
  • Sznurek i etykiety samoprzylepne (opcjonalnie)
  • Ręczniki
  • Kopia arkusza roboczego ucznia 2 (2 strony) dla każdego ucznia
Ćwiczenie 3: Dziura ozonowa
W tym ćwiczeniu uczniowie wykorzystają aplikację internetową Climate from Space do zbadania pomiarów satelitarnych ozonu na całym świecie w czasie i zbadania zmian w antarktycznej dziurze ozonowej w ciągu ostatnich dwóch dekad. Uczniowie wybiorą kluczowe informacje z różnych źródeł, aby przedstawić zwięzłe podsumowanie niezależnych badań. 
Sprzęt
  • Dostęp do Internetu
  • Aplikacja internetowa Climate from Space
  • Arkusz roboczy ucznia 3
  • Arkusz informacyjny 3 w kolorze (może być jeden na parę uczniów)
  • Oprogramowanie do prezentacji, takie jak PowerPoint

Czy wiesz, że?

- Ozon w warstwie przyziemnej jest głównym składnikiem smogu, który powstaje w wyniku reakcji chemicznych zanieczyszczeń z gazami w powietrzu.


- W 1920 roku Gordon Dobson, badacz z Uniwersytetu Oksfordzkiego, jako pierwszy zbudował instrument do pomiaru stężenia ozonu z ziemi.


- Wiele satelitów obserwacyjnych Ziemi znajduje się na takich orbitach, że nie mogą wykonywać pomiarów bezpośrednio nad biegunem północnym lub południowym - choć mogą "widzieć" wszędzie indziej na Ziemi.

Ratowanie życia podczas katastrof

Odkryj, w jaki sposób zdjęcia satelitarne mogą pomóc w usuwaniu skutków katastrof i odbudowie w dowolnym miejscu na świecie.

Rozdzielczość widmowa

Satelity obserwacyjne Ziemi są strażnikami naszej planety. Dzięki technologii teledetekcji i codziennemu gromadzeniu danych naukowcy są w stanie lepiej monitorować oceany naszej planety i podnoszący się poziom mórz z kosmosu. Starszy doradca ESA...